माघ २०, जनकपुरधाम। शिवराम झा” गुड्डु”— फागुन २१ गते हुने प्रतिनिधि सभा सदस्य निर्वाचनअन्तर्गत महोत्तरी–२ मा प्रतिस्पर्धा बहुदलीय छ। नेपाली कांग्रेसकी किरण यादव, एमालेका कासिम नदाफ, रास्वपाका दिपक कुमार साहसहित अन्य दल र स्वतन्त्र उम्मेदवार मैदानमा छन्। तर समग्र राजनीतिक पृष्ठभूमि, संगठनात्मक आधार र व्यक्तिगत प्रभावका आधारमा जनता समाजवादी पार्टी (नेपाल)का वरिष्ठ नेता शरद सिंह भण्डारीलाई अन्यभन्दा बलियो दाबेदारका रूपमा हेरिँदै आएको छ।
भण्डारीको सबैभन्दा ठूलो शक्ति उनको लामो राजनीतिक अनुभव हो। चार दशकभन्दा बढी समय सक्रिय राजनीतिमा बिताएका उनी स्थानीयदेखि राष्ट्रिय तहसम्म स्थापित नाम हुन्। संसदीय अभ्यास, कार्यकारी जिम्मेवारी र दलगत नेतृत्व—यी सबै क्षेत्रमा उनको अनुभवले उनलाई नीति–निर्माण र कार्यान्वयन दुबै तहमा सक्षम बनाएको समर्थकहरूको तर्क छ।
राजनीतिमा निरन्तरता आफैंमा पूँजी हो। महोत्तरी–२ जस्तो क्षेत्र जहाँ राजनीतिक चेतना र पहिचानको सवाल संवेदनशील छ, त्यहाँ दीर्घकालीन स्थायित्व र पहिचानसहितको नेतृत्वलाई मतदाताले महत्व दिने सम्भावना उच्च रहन्छ।
भण्डारी मधेस आन्दोलन र मधेसी अधिकारका सवालमा प्रस्ट धार राख्ने नेताका रूपमा चिनिन्छन्। मधेसी अस्मिता, समान प्रतिनिधित्व र संघीय अधिकारको पक्षमा उनले पटक–पटक सार्वजनिक रूपमा धारणा राख्दै आएका छन्। समर्थकहरूका अनुसार उनले पदभन्दा सिद्धान्त रोज्ने अभ्यास देखाएका छन्, जसको उदाहरणका रूपमा रक्षामन्त्री पदसमेत जनभावनाविपरीत नजाने भन्दै त्याग्न तयार भएको प्रसंग उल्लेख गरिन्छ।
मधेस प्रदेशका मतदाताबीच पहिचान र सम्मानको सवाल अझै पनि प्रभावकारी राजनीतिक मुद्दा भएकाले यो पक्ष भण्डारीका लागि महत्वपूर्ण राजनीतिक पूँजी बनेको छ।
दर्जनौँ पटक मन्त्रीको जिम्मेवारी सम्हाले पनि उनी कुनै ठूला व्यक्तिगत भ्रष्टाचार वा नैतिक विवादमा मुछिएको सार्वजनिक रेकर्ड छैन भन्ने दाबी उनका समर्थकहरू गर्छन्। नेपाली राजनीतिमा ‘साफ छवि’ आफैंमा चुनावी लाभको आधार बन्ने गरेको सन्दर्भमा भण्डारीको सार्वजनिक प्रोफाइल तुलनात्मक रूपमा स्थिर देखिन्छ।
यद्यपि, विपक्षीहरूले लामो समय सत्तामा रहँदा क्षेत्रीय विकासको गति अपेक्षाअनुसार नदेखिएको आलोचना उठाउँछन्। तर व्यक्तिगत स्तरमा ठूलो विवादमा नपर्नु उनलाई विश्वसनीय उम्मेदवारका रूपमा प्रस्तुत गर्ने तत्व बनेको छ।
जनता समाजवादी पार्टीको मधेस क्षेत्रमा बलियो संरचना छ। स्थानीय तहसम्म फैलिएको संगठन, कार्यकर्ता सञ्जाल र दीर्घकालीन राजनीतिक सम्बन्ध भण्डारीका लागि चुनावी बल बन्न सक्छ। व्यक्तिगत प्रभाव र पार्टी संरचनाको संयोजनले उनलाई ‘कोर भोट बैंक’ सुरक्षित गर्ने अवस्थामा राखेको विश्लेषण गरिन्छ।
बहुदलीय प्रतिस्पर्धामा मत विभाजन हुने सम्भावना उच्च हुँदा स्थिर मत आधार भएका उम्मेदवार तुलनात्मक रूपमा बलियो स्थितिमा पुग्न सक्छन्। यस सन्दर्भमा भण्डारीको दीर्घकालीन राजनीतिक सम्बन्ध निर्णायक हुन सक्छ।
किरण यादव नयाँ पुस्ताको प्रतिनिधित्व गर्दै कांग्रेसको संगठनात्मक बलमा अघि बढेकी छन्। एमाले र रास्वपाले पनि आफ्ना–आफ्ना एजेन्डा अघि सारेका छन्। तर भण्डारीसँग रहेको अनुभव, पहिचान राजनीति र क्षेत्रीय मुद्दासँगको प्रत्यक्ष सम्बन्धले उनलाई प्रतिस्पर्धीभन्दा एक कदम अघि देखाउने विश्लेषण स्थानीय राजनीतिक वृत्तमा सुनिन्छ।
बहुदलीय प्रतिस्पर्धाले मत विभाजन गराउने अवस्था सिर्जना गर्न सक्छ, जसले स्थिर आधार भएका उम्मेदवारलाई फाइदा पुर्याउन सक्छ।
महोत्तरी–२ मा चुनावी प्रतिस्पर्धा रोचक र बहुआयामिक छ। तर राजनीतिक अनुभव, मधेस मुद्दामा स्पष्ट अडान, संगठनात्मक सञ्जाल र विवादरहित छविका आधारमा जनता समाजवादी पार्टी (नेपाल)का वरिष्ठ नेता शरद सिंह भण्डारीलाई अन्य उम्मेदवारभन्दा बलियो दाबेदारका रूपमा हेरिएको छ। मतदाताको अन्तिम निर्णय नै निर्णायक हुनेछ। तर वर्तमान राजनीतिक समीकरण र विगतको निरन्तरताले भण्डारीलाई यस क्षेत्रमा प्रमुख र प्रभावशाली उम्मेदवारका रूपमा उभ्याएको देखिन्छ।
