असार २८, इनरुवा। ।सुनसरीको हरिनगर गाउँपालिका–६, घुस्की लगायत तराईका विभिन्न क्षेत्रमा लगातार वर्षा नपरेपछि बाली सुक्न थालेको र कृषकहरू गम्भीर चिन्तामा परेपछि मुस्लिम समुदायले वर्षाका लागि विशेष नमाज अर्पण गरेका छन्।
स्थानीय इदगाह मैदानमा सामूहिक रूपमा भेला भइ मुस्लिम धर्मावलम्बीहरूले “नमाजे इस्तिखारा” पढेर वर्षा होस् भन्ने कामना गर्दै प्रार्थना (दुआ) गरेका हुन्। यो विशेष नमाज बिशेष परिस्थितिमा—जस्तै खडेरी, महामारी वा संकटको बेला—ईश्वर अल्लाहसँग माफी माग्दै समाधानको कामनाका साथ पढिने गरिन्छ।
मुस्लिम समाजसेवी जावेद अन्सारी का अनुसार, “बर्षा नहुँदा खेत सुक्न थालेको छ, बाली नष्ट हुँदैछ र कृषकहरू अत्यन्तै पीडामा छन्। यस्तो संकटमा हामी धर्म अनुसार अल्लाहसँग पानी पर्नका लागि प्रार्थना गर्न जम्मा भएका हौं।”
विगत केही सातादेखि मधेश तथा तराईका धेरैजसो जिल्लाहरूमा पर्याप्त वर्षा नहुँदा रोपाइँ कार्य प्रभावित भएको छ। कतिपय ठाउँमा रोपाइँ सुरु नै गर्न नसकिएको, कतै रोपिएका बाली सुक्न थालेको खबर प्राप्त भइरहेको छ। सुनसरीका हरिनगर, भुटाहा, इटहरी आसपासका गाउँहरूमा बिउ जुराएर रोपिएका खेतहरूमा चिरा पर्न थालेका छन्।
स्थानीय किसान इब्राहिम मियाँ ले बताए, “हामीले धानको बिउ रोपिसकेका थियौं तर अब पानी नपरे १५ दिनमै सबै सुक्ने खतरा छ। मोटर चलाउन बिजुली छैन, डीजेल महँगो छ, कसरी जोगाउने?”
तराई क्षेत्रको सामाजिक संरचनामा विभिन्न धार्मिक समूहहरूले संकटको बेला आ–आफ्नो परम्परागत विधिअनुसार प्रार्थना गर्ने चलन छ। हिन्दू समुदायमा ‘बरसाइ पूजा’ वा इन्द्रदेवलाई प्रसन्न पार्ने यज्ञ गरिन्छ भने मुस्लिम समुदायमा यस्तो संकटमा सामूहिक नमाज र ‘दुआ’ गर्ने परम्परा छ।
मुस्लिम धर्मगुरु मौलाना शरीफ कासमी ले बताए, “प्राकृतिक विपत्तिमा धर्मले मानवता र करुणाको बाटो देखाउँछ। जब हामी असहाय हुन्छौं, त्यतिबेला हामी आफ्ना कर्म र गल्तीका लागि माफी माग्दै ईश्वरसँग सहायता माग्छौं। यही भावना अनुसार घुस्कीमा नमाज अर्पण गरिएको हो।”
वर्षा अभावको अवस्था देखेर मधेस प्रदेश सरकारले असार २६ गते सम्पूर्ण प्रदेशलाई सुख्खाग्रस्त क्षेत्र घोषणा गरिसकेको छ। प्रदेश सरकारका अनुसार, समयमा वर्षा नभएको, बाली सुक्न थालेको र कृषकहरू मारमा परेकाले राहतको व्यवस्था गर्न संघीय सरकारसँग आग्रह गरिसकेको छ।
जल तथा मौसम विज्ञान विभागको पछिल्लो तथ्यांकअनुसार, यो वर्षको मनसुन आगमन सामान्यभन्दा अगाडि भए पनि वर्षा दरमा तीव्र गिरावट आएको छ। सरदरको तुलनामा अधिकांश क्षेत्रहरूमा ७० प्रतिशतभन्दा कम वर्षा भएको पुष्टि भएको छ।
सुनसरीको घुस्कीमा देखिएको यो गतिविधि केवल एक धार्मिक कार्यक्रम मात्र होइन, यो एक सामाजिक चेतनाको अभिव्यक्ति हो—जहाँ समुदायले प्राकृतिक संकटको सामना आफ्नै शैली र आस्थाबाट गरिरहेको छ। यो गतिविधिले मानिसहरूबीचको सहकार्य, साझा पीडा र शान्तिपूर्ण संघर्षको सन्देश दिन्छ।
यसरी धर्मले जनमानसमा आशा, एकता र सहानुभूतिको भावना सिर्जना गर्नु सकारात्मक पक्ष हो, तर दीर्घकालीन समाधान भने राज्यको नीति, पूर्वाधार, कृषि प्रणालीमा आधुनिकीकरण, र जल व्यवस्थापन प्रणालीमा सुधारमा निर्भर रहनेछ।
